ખાદ્યતેલની ફુગાવો બેકાબૂ બની રહી છે. બધા ખાદ્યતેલોના ભાવો રેકોર્ડ રેકોર્ડ પર છે અને કિંમતોમાં નરમાઈની અપેક્ષા નથી. ખાદ્યતેલના ભાવમાં વૃદ્ધિ વૈશ્વિક બજારમાં તેલ અને તેલીબિયાંની માંગ કરતાં સપ્લાય ઓછી હોવાને કારણે થઈ છે. ભારત તેની ખાદ્યતેલોની લગભગ બે તૃતીયાંશ આયાત કરે છે અને આયાત મોંઘા હોવાને કારણે તેલની કિંમતો સતત આકાશી છે.
મંગળવારે મલ્ટિ કમોડિટી એક્સચેંજ (એમસીએક્સ) પર ક્રૂડ પામ (ઇલ (સીપીઓ) જાન્યુઆરી વાયદાનો કરાર વધીને kg 94૧ રૂપિયા થઈ ગયો છે, જે વિક્રમ સપાટીની નજીક છે. ગયા મહિને 19 નવેમ્બરના રોજ, એમસીએક્સ પર સીપીઓનો ભાવ 10 કિલો દીઠ વધીને 948.8 રૂપિયા પર પહોંચી ગયો હતો.
સોમવારે જયપુરમાં સરસવના તેલ, ક્રૂડ ઘાનીનો જથ્થાબંધ ભાવ 1173 રૂપિયા હતો, કંડલા બંદર પર સોયાતેલનો જથ્થાબંધ ભાવ 10 કિલો દીઠ 1115 રૂપિયા, આરબીડી 1010, 10 કિલો, સૂર્યમુખી તેલનો 10 કિલો દીઠ રૂ .1290 હતો. નિષ્ણાતો કહે છે કે સોયાબીન અને આરબીડી ઉચ્ચતમ સ્તર પર છે, જે અન્ય ખાદ્યતેલોને પણ અસર કરી રહ્યું છે.
સોયાબીન પ્રોસેસર્સ એસોસિએશન ઓફ ઈન્ડિયા (એસઓપીએ) ના અધ્યક્ષ, દાવિશ જૈને જણાવ્યું હતું કે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં તેજીને કારણે દેશમાં ખાદ્યતેલના ભાવમાં વધારો જોવા મળી રહ્યો છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે હવામાન અનુકૂળ ન હોવાને કારણે, આખા વિશ્વમાં આ વખતે તમામ તેલીબિયાંના ઉત્પાદનમાં ઘટાડો થયો છે, જેના કારણે પુરવઠો માંગ કરતા ઓછો છે. તેથી ખાદ્યતેલના ભાવ highંચા સ્તરે છે.
જૈને આઈએએનએસને જણાવ્યું હતું કે ભારત ખાદ્યતેલની જરૂરિયાતના આશરે 65 ટકા આયાત કરે છે, તેથી વિદેશી બજારમાં તેલ-તેલીબિયાંના ભાવમાં થયેલા વધારાને કારણે ઘરેલુ બજારમાં તેલની કિંમતમાં વધારો થયો છે. જો કે, તેમણે કહ્યું કે બે મહિના પછી દક્ષિણ અમેરિકાના દેશોનો નવો પાક આવવાનો છે અને જો પાક સારો રહેશે તો તેલના ભાવમાં થોડો ઘટાડો આવી શકે છે.
ભારત આર્જેન્ટિનાથી સોયા તેલની આયાત કરે છે અને નિષ્ણાતો કહે છે કે આર્જેન્ટિનામાં ગરમ વાતાવરણને કારણે વાવણી મોડી થઈ છે. ખાદ્યતેલ બજારના નિષ્ણાંત મુંબઈના સલીલ જૈને જણાવ્યું હતું કે આર્જેન્ટિનાના ગરમ વાતાવરણને કારણે વાવણી મોડી થઈ છે અને બ્રાઝિલમાં ગરમ હવામાનને કારણે ઉત્પાદનમાં અસર થઈ શકે છે. તેમણે કહ્યું કે આર્જેન્ટિનામાં હડતાલ અને કેએલસીમાં ઉછાળાને લીધે ગયા અઠવાડિયામાં દરિયા કિનારે સોયાબીનમાં જબરદસ્ત વધારો થયો હતો. આર્જેન્ટિનામાં, કામદારોની હડતાલને કારણે પિલાણ બંધ થતાં છેલ્લા 15 દિવસમાં સોયાતેલના ભાવ પ્રતિ ટન 100 ડ$લર વધ્યા હતા. આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં સોયાબીનના ભાવ 2014 પછી ઉચ્ચ સ્તરે છે.
સલીલ જૈને જણાવ્યું હતું કે મલેશિયામાં કોવિડને કારણે વિદેશી મજૂરોની ગેરહાજરીને કારણે આ વર્ષે ખજૂરના ઉત્પાદનને અસર થઈ છે.
દવીશ જૈને જણાવ્યું હતું કે દેશમાં ખરીફ સીઝન દરમિયાન સોયાબીનનું ઉત્પાદન પણ અપેક્ષાઓ પર ન હતું અને રવી સિઝનમાં તેલીબિયાળનો મુખ્ય પાક, સરસવનું વાવેતર વધારે વધ્યું નથી.
